Değerli ziyaretçiler, Febu ekibi bu yazısında “iPhone yeni olup olmadığını nasıl anlarız” konusunu tüm yönleriyle aktarıyor.
iPhone Yeni Olup Olmadığını Nasıl Anlarız? İzmir Sıcağında Şüphecilik Rehberi
İzmir’de yaşıyorsan bir noktadan sonra iki şeye karşı doğal refleks geliştiriyorsun: Temmuz ayında deri koltuğa oturmamaya ve “abi cihaz sıfır ayarında” cümlesine güvenmemeye.
Çünkü bizim burada ikinci el piyasası biraz tiyatro gibi. Herkesin rolü hazır. Satıcı zaten Oscar’lık performans sergiliyor.
“Telefon tertemiz kardeşim.”
Kardeşim dediği anda ben zaten geriliyorum. Çünkü hayat bana şunu öğretti: İnsan bir ürüne gereğinden fazla “temiz” diyorsa, orada ya ekran değişmiştir ya da telefon bir dönem Bornova’daki bir motosiklet kuryesinin cebinde yağmur yemiştir.
İşte bu yüzden bugün çok önemli bir meseleyi konuşuyoruz: iPhone yeni olup olmadığını nasıl anlarız?
Ama öyle teknik servis ağzıyla değil. Normal insan gibi. Şüpheci ama komik bir arkadaşın anlatımıyla.
Önce Şunu Kabul Edelim: Hepimiz Biraz Safız
Bak dürüst olalım.
Bir iPhone kutusu görünce beynimiz otomatik olarak şunu söylüyor:
“Bu cihaz iyidir ya.”
Hayır değil.
Geçen yıl bir arkadaşım “abi cihaz yurt dışı ama kayıtlı” diyerek telefon aldı. Telefonun Face ID’si çalışmıyordu. Adam bunu bile romantikleştirmişti.
“Zaten yüzümü tanıyan insan sayısı az kanka.”
Böyle savunma mı olur?
İşte tam burada insanın içinde iki karakter çıkıyor ortaya. Bir yanda mantıklı tarafın:
“Seri numarasını kontrol et.”
Diğer yanda heyecanlı maymun beynin:
“Ama kamera çok iyi çekiyor ya.”
Sonra üç ay boyunca ekranın sağ üst köşesinde çıkan hayalet çizgiyle yaşamayı öğreniyorsun.
iPhone Yeni Olup Olmadığını Nasıl Anlarız? İlk Bakışta Anlamanın Yolları
Kutunun Jelatini Fazla Kusursuzsa Kork
Bu biraz ilişki red flag’i gibi.
Her şey fazla mükemmelse orada bir iş vardır.
Gerçek Apple kutularında o hissiyat farklı olur. Jelatin ne çok gevşek olur ne de mahalledeki telefoncuda streç filme sarılmış gibi görünür.
Bir keresinde Karşıyaka’da bir telefoncu bana kutuyu uzattı. Kutunun kenarında minicik hava kabarcığı vardı. Adam o kadar özgüvenli konuşuyor ki bir an ben suçlu hissettim.
“Abi Apple böyle yapıyor artık.”
Apple mı yapıyor?
Tim Cook gece oturup senin dükkândaki streç makinesiyle mi uğraşıyor?
Koku Meselesi Gerçek
Bak dalga geçmiyorum.
Yeni telefonun bir kokusu olur. Teknoloji mağazasına girince gelen o “param yok ama yine de bakacağım” kokusu.
Eğer kutuyu açınca sana hafif tost makinesi ve plastik sandalye karışımı bir koku geliyorsa cihazın geçmişi olabilir.
Ben buna “telefonun yaşam enerjisi” diyorum.
Çünkü bazı cihazlar kutudan değil, sanki hayat mücadelesinden çıkmış gibi geliyor.
Pil Sağlığı Her Şeyi Söyler
Geldik klasik ama önemli noktaya.
Ayarlar > Pil > Pil Sağlığı kısmına giriyorsun.
Eğer cihaz “yeni” denmesine rağmen pil sağlığı %87 ise o telefon senden önce hayatı yaşamış demektir.
O pil:
gece şarjda unutulmuştur,
PUBG oynarken yanmıştır,
yazın arabada bırakılmıştır,
muhtemelen ayrılık mesajı bile görmüştür.
Bir pil kolay kolay %87’ye düşmez. O bir yaşam hikâyesidir.
Şarj Girişi İnsan Karakteri Gibi Her Şeyi Anlatır
Ben insanları da biraz böyle analiz ediyorum.
Ayakkabısına bakarım.
Telefonunun şarj girişine bakarım.
Çünkü orası dürüst bölgedir.
Yeni iPhone’un şarj girişinde aşırı deformasyon olmaz. Eğer içi küçük ekmek kırıntılarıyla doluysa o cihaz yıllarca yatakta dizi izlerken kullanılmış olabilir.
Bir arkadaşımın telefonundan kürdanla resmen tarih çıktı.
“Bu ne?”
“Kanka simit olabilir.”
Telefon değil arkeolojik kazı.
Ekrana Yan Taraftan Bakın
Bu yöntem hayat kurtarır.
Telefonu hafif yana eğ.
Gerçekten yeni cihazlarda ekran oturuşu çok düzgün olur. Eğer kenarda açıklık varsa, hafif yamuk duruyorsa ya ekran değişmiştir ya da cihaz bir dönem sinirli bir insanın elinde yaşamıştır.
Ben bunu ilk öğrendiğimde bütün arkadaşların telefonlarını incelemeye başladım.
Ortam bir anda CSI Miami’ye döndü.
“Kanka bu ekran değişmiş olabilir.”
“Sen nereden anlıyorsun?”
“Travmalarımdan.”
Kamera Testi Yapmadan Telefon Alınmaz
Bir iPhone’un kamerası insanın gerçek yüzünü ortaya çıkarır.
Özellikle ön kamera.
Çünkü bazı cihazların ön kamerası seni o kadar kötü çekiyor ki insan kendi özgüvenini sorguluyor.
“Ben gerçekten böyle mi görünüyorum?”
Bir de kamera açılırken titreme sesi varsa geçmiş olsun. O telefon zamanında çok düşmüş olabilir.
Telefonu deneyin:
Portre modu
Video
Ön kamera
Gece modu
Hepsini açın.
Telefonun kamerası eski sevgili gibi davranıyorsa, yani bazen çalışıp bazen çalışmıyorsa uzaklaşın.
iPhone Yeni Olup Olmadığını Nasıl Anlarız? Seri Numarasıyla Kontrol
Tamam biraz teknik kısma geldik ama korkma.
Ayarlar > Genel > Hakkında kısmına gir.
Seri numarasını kontrol et.
Çünkü bazı cihazlar “sıfır” diye satılıyor ama aktif kullanım tarihi senden eski.
Bu biraz şey gibi:
“Ben hiç ilişki yaşamadım.”
Sonra herkes kişiyi tanıyor.
Telefonun da dijital geçmişi oluyor.
Parça Değişimi Uyarılarına Bak
Yeni iPhone modelleri artık sana dürüst davranıyor.
Eğer ekran, pil veya kamera değişmişse bunu ayarlarda gösterebiliyor.
Bu çok iyi özellik.
Keşke insanlarda da olsa.
Düşünsene biriyle tanışıyorsun:
“Ayarlar > Duygusal Geçmiş”
Güven problemi değişti
Sabır orijinal değil
İki kez ghosting görmüş
Hayat kolaylaşırdı.
Face ID Testi Yapın
Face ID çalışmıyorsa bahane dinlemeyin.
“Abi güncellemeden sonra oldu.”
Hayır.
O cihaz muhtemelen bir dönem sert bir yüzeyle duygusal temas yaşadı.
Face ID iPhone’un en hassas meselelerinden biri.
Çalışmıyorsa dikkat edin.
Çünkü sonradan tamiri hem pahalı hem can sıkıcı.
Telefonun Isınması Çok Şey Anlatır
Bir cihaz elinde lavaşa sarılmış tost gibi oluyorsa sıkıntı vardır.
Normal kullanımda hafif ısınma olur ama telefon Instagram açarken mangala dönüyorsa geçmişinde yoğun mesai vardır.
Bir keresinde ikinci el telefon deniyorum.
Telefon elimde ısındı.
Adam dedi ki:
“Abi güçlü cihaz.”
Güçlü cihaz mı?
Küçük sanayi motoru gibi çalışıyor.
Hoparlör Testi Yapın
Yeni iPhone’un sesi net olur.
Eğer ses boğuk geliyorsa cihaz:
su görmüş olabilir,
çok düşmüş olabilir,
ya da sahibi telefonu duşta müzik açmak için kullanmıştır.
Bazı insanlar telefonlarına gerçekten çok kötü davranıyor.
Ben hâlâ ekranına nefes verip tişörtle silen insanlardan korkuyorum.
İkinci El Piyasası Neden Böyle?
Çünkü herkes “temiz kullanıldı” diyor.
Türkiye’de hiçbir ürün kötü kullanılmıyor zaten.
Arabalar hep doktordan.
Telefonlar hep kadın kullanıcıdan.
Bilgisayarlar sadece film izlemek için kullanılmış.
Bu kadar dikkatli toplum olsak ülkece hâlâ kumandayı poşetle kullanıyor olmazdık.
Bir de ilan açıklamaları var.
“Ufak tefek çizikler mevcut.”
Fotoğrafa bakıyorsun telefon Wolverine saldırısından çıkmış.
Telefonu Satan Kişinin Tavrı Çok Önemli
Bu ciddi konu.
Aşırı aceleci davranıyorsa dikkat edin.
Gerçekten temiz cihaz satan insan genelde rahattır.
Ama bazı satıcılar sana telefonu değil zaman bombası satmaya çalışıyor gibi davranıyor.
“Abi başka alan var.”
“Abi son fiyat.”
“Abi şimdi çıkmam lazım.”
Niye kaçıyorsun?
Telefon mu satıyorsun yoksa uluslararası sır mı teslim ediyorsun?
İç Sesinizi Dinleyin
Bak bu önemli.
İnsan bazen hissediyor.
Telefonu eline alınca içinde minicik bir ses konuşuyor:
“Bu işte bir gariplik var.”
Ben o sesi yıllarca dinlemedim.
Sonra ne oldu?
Bir laptop aldım.
Fan sesi saç kurutma makinesi gibiydi.
Adam bana şunu dedi:
“Abi performanslı cihaz.”
Performanslı değil.
Kalkış yapacak birazdan.
Gerçekten Yeni iPhone Nasıl Hissettirir?
Bu biraz garip ama yeni cihaz hissedilir.
Dokununca bile farklı gelir.
Akıcılığı, titreşimi, ekran geçişleri…
Her şey sakin ve düzgündür.
Yorgun telefon hissi diye bir şey var çünkü.
Bazı cihazlar daha ana ekranı açarken sana hayatın yükünü hissettiriyor.
Sanki telefon da pazartesi sabahı işe gitmiş gibi.
Sonuç: Şüphecilik İyidir
iPhone yeni olup olmadığını nasıl anlarız? sorusunun tek cevabı yok.
Ama dikkatli bakarsan cihaz sana kendini anlatır.
Pil sağlığı konuşur.
Kamera konuşur.
Şarj girişi konuşur.
Hatta bazen hoparlör bile bağırır:
“Ben çok şey yaşadım.”
İnsan biraz gözlem yapınca anlıyor.
Çünkü teknoloji sadece teknik mesele değil. Biraz psikoloji, biraz insan analizi, biraz da mahalle dedektifliği.
Ben artık ikinci el telefon bakarken CIA ajanı gibi davranıyorum.
Kutuyu inceliyorum.
Ekranı eğiyorum.
Kamerayı deniyorum.
İçimden sürekli şu ses geliyor:
“Bugün kandırılmayacağız.”
Sonra satıcı:
“Abi cihaz sıfır ayarında.”
Ben:
“İşte en çok bu cümleden korkuyorum.”